Nafaka Ödememenin Cezası Nedir? (İcra ve Tazyik Hapsi Süreci)

Boşanma davası sonucunda veya dava devam ederken bağlanan nafaka (tedbir, iştirak, yoksulluk nafakası), maddi güçlük çeken eşin ve çocukların yaşamlarını idame ettirebilmeleri için hayati öneme sahiptir. Peki, mahkeme kararına rağmen nafaka yükümlüsü eş ödeme yapmazsa ne olur? Kanunlarımız, nafaka alacaklısını korumak için oldukça sert ve hızlı işleyen yaptırımlar öngörmüştür.

Birinci Adım: İcra Takibi Başlatmak

Nafaka ödenmediği takdirde yapılacak ilk iş, mahkeme kararına (ilama) dayanarak İcra Müdürlüğü aracılığıyla nafaka borçlusuna karşı icra takibi başlatmaktır. Bu takip sonucunda borçlunun maaşına, banka hesaplarına, araçlarına veya gayrimenkullerine haciz konulabilir. Nafaka alacakları, hukuken “imtiyazlı alacaklar” statüsündedir; yani borçlunun maaşından öncelikli olarak kesilir.

İkinci Adım: Nafaka İhlali ve Tazyik Hapsi (Hapis Cezası)

Haciz işlemleri sonuç vermezse veya borçlu ısrarla ödeme yapmaktan kaçınırsa, kanun alacaklıya çok güçlü bir silah verir: Tazyik Hapsi. İcra ve İflas Kanunu (İİK) Madde 344’e göre; nafaka yükümlülüğünü yerine getirmeyen kişi, alacaklının şikayeti üzerine İcra Ceza Mahkemesi tarafından 3 aya kadar tazyik hapsi ile cezalandırılır.

Bu ceza, normal hapis cezalarından farklıdır. Borçlu, hapse girdikten sonra bile nafaka borcunu öderse derhal tahliye edilir. Amacı kişiyi cezalandırmaktan ziyade, borcu ödemeye “zorlamaktır” (tazyik).

Dikkat Edilmesi Gerekenler

Nafaka ödememe şikayetinin kabul edilmesi için icra tebligatlarının usulüne uygun yapılmış olması ve şikayet sürelerinin kaçırılmaması çok mühimdir. Hak düşürücü sürelere takılmamak ve İcra Ceza Mahkemesi’nde hızlı sonuç almak için muhakkak icra hukukuna hakim bir avukat vasıtasıyla işlem yapılmalıdır.